က်န္းမာစစ္ေဆး သက္ရွည္ေရး က်န္းမာေရးေဆးစစ္ျခင္းႏွင့္ကင္ဆာေရာဂါ

Health Update Journal မွ ကူးယူေဖာ္ျပေပးသည္။ 

နာတာရွည္ ကူးစက္ေရာဂါမဟုတ္တဲ့ ဆီးခ်ိဳ၊ ႏွလံုးေသြးေၾကာက်ဥ္းေရာဂါေတြက၊ က်န္းမာေရးေဆးစစ္ ... ျခင္းျဖင့္ ေရာဂါျဖစ္လာမည့္ အေရးကို ဘယ္လိုသိရွိကာကြယ္ႏိုင္တယ္ဆိုတာ ထိုက္သင့္သေလာက္သေဘာေပါက္ေပမဲ့ လူအမ်ားေၾကာက္ရြံ႕ေနၾကတဲ့ တိတ္တဆိတ္လူသတ္သမား၊ ကင္ ဆာေရာဂါနဲ႔ပတ္သက္လို႔ေတာ့ ဘယ္ လိုအက်ိဳးထူးရွိမွာလည္းဆိုၿပီးမိတ္ေဆြ ျဖစ္သူကစပ္စုလာပါတယ္။ တခ်ိဳ႕က လည္းကင္ဆာေရာဂါဆို တာစသိတာ နဲ႔ေရာဂါအဆင့္လြန္ၿပီး ကုသလို႔မရဘဲ ေသၾကတာျဖစ္လို႔ က်န္းမာေရး ေဆးစစ္လို႔ေကာဘာအေၾကာင္းထူးမွာလည္း ဆိုၿပီး မိမိတို႔အေတြ႕အႀကံဳအရထင္ရာ ျမင္ရာေျပာေနၾကပါတယ္။ တကယ္ေတာ့ ကင္ဆာေရာဂါ ဆိုတာ မေတာ္တဆထိခိုက္ဒဏ္ရာရသလို ကူးစက္ေရာဂါေတြလို ႐ုတ္ျခည္းျဖစ္ေပၚလာတဲ့ေရာဂါမဟုတ္ပါဘူး။ ကင္ဆာေရာဂါဟာ ဘာေၾကာင့္ျဖစ္ တယ္ဆိုၿပီး သီးသန္႔အေၾကာင္းရင္းကို မသိၾကေပမဲ့ ဘယ္လိုအေၾကာင္းအျခင္းရာေတြနဲ႔ ဆက္ႏြယ္မႈရွိတယ္။
ဘယ္လိုအေျခအေနေတြဟာကင္ဆာ ျဖစ္လာႏိုင္ေျခရွိတယ္ဆိုတာထိုက္သင့္ သေလာက္ေတာ့ သိထားၾကပါတယ္။ ခႏၶာကိုယ္အစိတ္အပိုင္းတိုင္းလိုလိုမွာ ကင္ဆာျဖစ္ႏိုင္တာမို႔ ကင္ဆာအမ်ိဳး အစားေပါင္းလည္းမ်ားစြာရွိၾကပါတယ္။ တခ်ိဳ႕ကင္ဆာဟာ မ်ိဳး႐ိုးလိုက္တတ္သလို တခ်ိဳ႕ၾကေတာ့ လည္းေနထိုင္စားေသာက္မႈစ႐ိုက္ေတြက ကင္ဆာျဖစ္ေစဖို႔တြန္းပို႔တတ္ပါတယ္။ ရင္သားကင္ဆာ (၅.၁၀%)မွာ ကင္ဆာမ်ိဳး႐ိုးလိုက္တတ္သလိုေဆးလိပ္စီးကရက္ေသာက္သူေတြဟာ အဆုတ္ ကင္ဆာအျဖစ္ပိုမ်ားပါတယ္။ အရက္အေသာက္မ်ားၿပီး အသည္းေရာင္အသားဝါဘီပိုး၊ စီပိုးရွိသူေတြကေတာ့ အသည္းကင္ဆာအျဖစ္မ်ားၿပီး  H.Pylori ပိုးေၾကာင့္ အစာအိမ္အတြင္း အေျမႇးပါးေရာင္ရမ္းတဲ့ေရာဂါရွိ သူေတြကေတာ့ အစာအိမ္ကင္ဆာေရာဂါ ပိုျဖစ္တတ္ၾကပါတယ္။ က်န္းမာေရးေဆးစစ္လို႔ ဒီလိုအက်င့္စ႐ိုက္
ေတြ ေရာဂါေတြရွိေနရင္ေတာ့ ပိုဂ႐ုစိုက္ေစာင့္ၾကည့္ၿပီး ဒီေရာဂါေတြကို ႀကိဳတင္ကုသေပ်ာက္ကင္းေစပါကကင္ဆာေရာဂါကို ကာကြယ္ၿပီးသား ျဖစ္သြားမွာျဖစ္ပါတယ္။ အူမႀကီးကင္ ဆာဟာ ဟင္းသီးဟင္းရြက္အစား နည္းၿပီး အသားစားမ်ားတဲ့သူေတြမွာ ျဖစ္တာမ်ားသလို familial adenoma tous polyposis အသားပိုလံုးေရာဂါေတြ GUlcerative colitis အူမႀကီးအနာျဖစ္ၿပီး ေရာင္ရမ္းတဲ့ ေရာဂါေတြမွာ အခ်ိန္ၾကာလာတာနဲ႔ အမွ်ကင္ဆာျဖစ္ပြားမႈဟာလည္း ပို ႀကီးမားလာတတ္ ပါတယ္။ ဒီေရာဂါ ေတြကိုလည္းသတိပိုထားၿပီးေစာင့္ၾကည့္ ပါကကင္ဆာေရာဂါကိုေစာစီးစြာႏုစဥ္ မွာသိရွိ ကုသေပ်ာက္ကင္းေစသလို ကင္ဆာမ ျဖစ္မီထိထိေရာက္ေရာက္ ကုသေပးပါက ကင္ဆာေရာဂါကာ ကြယ္ၿပီးသားျဖစ္သြားတာပါပဲ။ အမ်ိဳးသမီးေတြေရာ အျဖစ္မ်ား တဲ့ ရင္သားကင္ဆာ၊ သားအိမ္ေခါင္း ကင္ဆာေတြကေတာ့ က်န္းမာေရးေဆးစစ္ရာမွာ အလြယ္တကူလည္း စမ္းသပ္ရွာေဖြေတြ႕ရွိႏိုင္ သလိုကင္ဆာ ျဖစ္ေပၚလာႏိုင္တဲ့အေျခအေနေတြကိုလည္း စစ္ေဆးေဖာ္ထုတ္ႏိုင္တာမို႔ ဒီကင္ဆာေရာဂါေတြကို ကာကြယ္ရာမွာ၊ ေပ်ာက္ကင္း ေအာင္ကုသရာမွာ အထူးပဲအက်ိဳးမ်ားလွပါတယ္။ရင္ သားဟာရင္ဘတ္ရဲ႕အေရျပားေအာက္မွာတည္ရွိေနတဲ့ ခႏၶာအစိတ္အပိုင္း ျဖစ္ၿပီး ထင္သာျမင္သာရွိကာ အလြယ္တကူစမ္းသပ္စစ္ ေဆးႏိုင္တာမို႔ အႀကိတ္အဖုရင္သားမွာ ရွိေနပါက ေစာစီးစြာသိရွိႏိုင္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ကာယကံရွင္အေနနဲ႔ လစဥ္ရာသီေပၚ ၿပီး(၁)ပတ္အတြင္းမွာစနစ္တက်ကိုယ့္
ဖာသာကိုယ္ ရင္သားနဲ႔ ခ်ိဳင္းေတြကို
စမ္းၾကည့္ဖို႔ေတာ့လိုအပ္ပါတယ္။(၉၀-၉၅%)ေသာ ရင္သားအႀကိတ္
ေတြဟာကင္ဆာ မဟုတ္ၾကေပမဲ့
(၅.၁၀%)ဟာ ကင္ဆာျဖစ္ေနတယ္
ဆိုတာကိုေတာ့ တတ္သိကြ်မ္းက်င္တဲ့
သမားေတာ္ေတြနဲ႔ျပသ စစ္ေဆးဖို႔
ေတာ့လိုအပ္လွပါတယ္။ သမားေတာ္
ေတြကလည္းမေသခ်ာပါက ရင္သား
ကို အသံလိႈင္း Ultrasound ျဖင့္ စစ္
ေဆးျခင္း၊ ဓာတ္မွန္႐ိုက္စစ္ ေဆးျခင္း
Mammogram မ်ားျပဳလုပ္ၿပီး ကင္
ဆာျဖစ္ႏိုင္၊ မျဖစ္ႏိုင္ကိုဆံုး ျဖတ္ရပါ
တယ္။ ေနာက္ဆံုးလိုအပ္ပါကအသား
စကို ထုတ္ယူစစ္ေဆးျခင္း Biopsy
လုပ္ျခင္းျဖင့္တိက်တဲ့အေျဖကို ရၿပီး
မွန္ကန္တဲ့ၿပီး ျပည့္စံုတဲ့ ကုသျခင္းျဖင့္
ေရာဂါကိုကာကြယ္တားဆီးျခင္းေပ်ာက္
ကင္းေစျခင္းမ်ားျဖင့္ကာယကံရွင္အား
ေရာဂါကင္းေဝးၿပီးအသက္ရွည္ေစရန္
အက်ိဳးျပဳမွာျဖစ္ပါတယ္။
က်န္းမာေရးေဆးစစ္ေဆးတဲ့
အက်ိဳးေက်းဇူးကို မသိနားမလည္
မတတ္ႏိုင္ဘဲ အဝိဇၨာ၊ မိစၦာဒိ႒ိဖံုးလႊမ္း
ေနတဲ့သူေတြကေတာ့ ရမ္းကု ဝိဇၨာ ငါ
ဆရာလုပ္သူကလုပ္၊ နားမလည္သူက
အႀကံျပဳလို႔ တတ္ေရာင္ကားေတြနဲ႔
ကုသႀကၿပီးေနာင္ေရာဂါ အဆင့္ရင့္ၿပီး
ကုသလို႔မရႏိုင္ေတာ့တဲ့အေျခေရာက္မွ
လာျပသၾကတာေတြအေတာ္ေလးမ်ား
ေနၾကပါတယ္။ ကုသလို႔မေပ်ာက္
ကင္းႏိုင္တဲ့အေျခေရာက္မွလာျပေတာ့
ခံစားရမႈသက္သာ႐ံု၊ ပိုအသက္ရွည္႐ံု
ေလာက္သာကုသေပးရၿပီးလူနာဒုကၡ
ေရာက္တာျမင္ေတာ့ ကင္ဆာေရာဂါဆိုတာကုသလို႔မရပါဘူး။ေသတာ
ခ်ည္းပဲ၊ေဆးစစ္လို႔ေကာဘာအေၾကာင္း
ထူးမွာလည္းလို႔ မွားယြင္းစြာယူဆၾက
သူေတြမ်ားလို႔ ယခုလိုက်န္းမာစစ္
ေဆးသက္ရွည္ေရးဆိုၿပီးေဆြးေႏြးရျခင္း
ျဖစ္ပါတယ္။
အျခားေတြ႕ႀကံဳရမ်ားတဲ့ ကင္
ဆာအမ်ိဳးအစားကေတာ့ သားအိမ္
ေခါင္းကင္ဆာပဲျဖစ္ပါတယ္။ သား
အိမ္ေခါင္းဟာလည္း လက္နဲ႔အလြယ္
တကူစမ္းသပ္ႏိုင္ၿပီး မ်က္စိနဲ႔တိုက္
႐ိုက္ၾကည့္႐ႈစစ္ေဆးႏိုင္တဲ့ခႏၶာအစိတ္
အပိုင္းျဖစ္ပါတယ္။Colposcopy
ေခၚတဲ့ မွန္ဘီလူးျဖင့္ စစ္ေဆးပါက
သားအိမ္ဝမွာ ျဖစ္ေပၚေျပာင္းလြဲေနမႈ
ေတြကို အေသးစိတ္ၾကည့္႐ႈႏိုင္ၿပီး
ကင္ဆာျဖစ္တတ္တဲ့ အေမွးပါးကပဋိ
ဇီဝဆဲလ္ေတြကို ျခစ္ထုတ္စစ္ေဆးၿပီး
ဘာေရာဂါျဖစ္ေနသလဲ၊ ကင္ဆာျဖစ္
ႏိုင္ေျခရွိသလား၊ ကင္ဆာျဖစ္ေနပါ
ကလည္း ဘယ္အဆင့္အထိျဖစ္ေနၿပီ
လဲဆိုတာေတြကိုသိရွိၿပီး လိုအပ္သလို
ကုသေပ်ာက္ကင္းေစႏိုင္ပါတယ္။
ဒီကင္ဆာေရာဂါကေတာ့ သားသမီး
မ်ားၿပီး အသက္ရသူေတြမွာအျဖစ္
မ်ားၿပီး ေသြးဆံုးၿပီးမွေသြးျပန္ေပၚတဲ့
လကၡဏာျပတတ္သလို တခ်ိဳ႕မွာေတာ့
ကာမဆက္ဆံတဲ့အခါမွာ နာက်င္မႈ၊
ေသြးဆင္းမႈေတြျဖစ္ေလ့ရွိပါတယ္။
ဒီလကၡဏာေတြမေပၚမီ ႀကိဳတင္စစ္
ေဆးကုသေပးရင္ေတာ့ ေရာဂါကို
ကာကြယ္ႏိုင္သလို ကင္ဆာျဖစ္ခဲ့ရင္
လည္း ေစာစီးစြာ ကုသႏိုင္လို႔ေရာဂါ
ေပ်ာက္ကင္းၿပီး သက္တမ္းေစ့ေနႏိုင္
မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ရင္သားကင္ဆာမွာ
တိက်တဲ့ကာ ကြယ္ေဆးမရွိေပမဲ့
ဒီသားအိမ္ေခါင္းကင္ဆာ(၇၀-၈၀%)
ခန္႔မွာ
HPV Human Papilloma
Virus
ပိုးဝင္ၿပီး ႏွစ္အေတာ္ၾကာမွ
ျဖစ္တတ္လို႔ ဒီပိုးကိုကာကြယ္တဲ့ ေဆး
ထိုးေပးပါက ထိုက္သင့္သေလာက္
ဒီေရာဂါကိုကာကြယ္ေပးႏိုင္ပါတယ္။
ဒီကာကြယ္ေဆးက ေဈးႀကီးၿပီး
အနည္းဆံုး(၃)ႀကိမ္ေလာက္ထိုးမွ
အက်ိဳးရွိမွာမို႔ ဒီေဆးကို ဘယ္လိုလူ
ေတြမွာထိုးသင့္တယ္။ ထိုးတဲ့အခါမွာ
ဘာေတြသတိထားသင့္တယ္ ဆိုတာ
ကိုေတာ့ သိထားဖို႔ လိုပါတယ္။ အတို
ခ်ဳပ္ေယဘုယ်တင္ျပရရင္ေတာ့
ဒီေဆးကို အသက္ငယ္စဥ္ Sex life
မစမွီ(၁၂)ႏွစ္က(၂၀)ႏွစ္အတြင္း
လူငယ္ေတြ၊ အပ်ိဳႀကီးေတြ၊ အိမ္
ေထာင္ေရးသစၥာရွင္ေတြမွာသံုးသင့္ပါ
တယ္။ အသက္အရြယ္ရလာၿပီး
ကေလးမ်ားသူေတြ၊ Sex Partner
အေပါင္းအသင္းမ်ားသူေတြအတြက္
ေတာ့ ဒီေဆးက အက်ိဳးျပဳေပးမယ့္
ပဋိဇီဝကမၼဓာတ္တံု႔ျပန္မႈ Antibodies ေတြရွိေနၿပီးသားမို႔ သိပ္အက်ိဳး
မထူးလွပါဘူး။ အျခားသိထားဖို႔က
H.P.V ဗိုင္းရပ္စ္ အမ်ိဳးအစားေပါင္း
Genotype ဗီဇ(၁၀ဝ)ေက်ာ္ရွိၿပီး
Genotype (၃၀)ေလာက္ကသာ
ကင္ဆာျဖစ္ေစပါတယ္။ ဒီ(၃၀)အမ်ိဳး
အစားမွာလည္း မိမိတို႔ႏိုင္ငံ မိမိတို႔
ဌာေနမွာ ဘယ္အမ်ိဳးအစားေတြက
ကင္ဆာျဖစ္ေစတယ္ဆိုတာသိထားၿပီး၊
အဲဒီ Genotype အမ်ိဳးအစားကို
သာတားဆီး ကာကြယ္ေပးတဲ့ Genotype
ပါတဲ့ကာကြယ္ေဆး အမ်ိဳး
အစားေတြကသာတကယ္ထိေရာက္စြာ
တာဆီးကာကြယ္ေပးႏိုင္မွာ ျဖစ္ပါ
တယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဒီကာကြယ္ေဆး
ထိုးေတာ့မယ္ဆိုရင္ မိမိတို႔ အရပ္မွာ
ဘယ္ပိုးေတြေၾကာင့္ သားအိမ္ေခါင္း
ကင္ဆာျဖစ္တာလဲ။ ယခု မိမိမွာ အဲဒီ
ပိုးရွိေနၿပီလား မရွိေသးဘူးလား(တခ်ိဳ႕
ဓာတ္ခြဲခန္းမ်ားတြင္ စမ္းသပ္စစ္ေဆး
ႏိုင္ပါသည္။) မိမိကိုထိုးေပးမည့္ကာ
ကြယ္ေဆးရဲ႕ဗီဇ Genotype နဲ႔ မိမိ
ေနရပ္မွာကင္ဆာျဖစ္ေလ့ရွိတဲ့ ဗိုင္းရပ္
Genotype ေလ်ာ္ညီရဲ႕ လားဆိုတာ
ေတြကိုသက္ဆိုင္ရာ သမားေတြထဲမွာ
ေမးျမန္းစံုစမ္းၿပီးမွသာ ေဆာင္ရြက္
သင့္ပါတယ္။ မိမိမွာရွိေနတဲ့Jh Virus ရဲ႕
Genotype နဲ႔ ကာကြယ္ေဆး Genotype
ရွိေနပါကလည္းတံု႔ျပန္တဲ့ Antibodies
ေတြရွိၿပီးသားမို႔ေငြကုန္ၿပီး
ေဆးရဲ႕အႏၱရာယ္သာပိုမ်ားတတ္ပါတယ္။
အကယ္၍က်န္းမာေရးေဆးစစ္ရာ
မွာ သားအိမ္ေခါင္းရဲ႕ပဋိဇီဝဆဲလ္ေတြ
ကင္ဆာျဖစ္ရန္အစပ်ိဳးတဲ့ CIN Cervical
intraepithelial neoplasia နဲ႔
CISCarcinoma insitu အေျခအေန
ေတြေတြ႕ရွိပါက လိုအပ္တဲ့ကုသမႈျဖင့္
ေရာဂါကိုကာကြယ္ျခင္းေပ်ာက္ကင္းေစ
ႏိုင္မႈေတြကိုအက်ိဳးျပဳႏိုင္မွာျဖစ္ပါတယ္။
ဒီအျပင္ ခႏၶာကိုယ္ကေန ကင္
ဆာ ေရာဂါအမ်ိဳးအစားေတြအေပၚ
လိုက္ၿပီး Tumor Marker ေခၚတဲ့
ပဋိဇီဝကမၼဓာတ္ေတြကို ထုတ္ေပးလို႔
ဒီဓာတ္ပစၥည္းေတြကိုက်န္းမာစစ္ေဆး
ရာမွာစမ္းသပ္စစ္ေဆးျခင္းျဖင့္ ေရာဂါ
လကၡဏာနဲ႔ စပ္ဟပ္ၫႇိႏိႈင္းၿပီး ဒီဓာတ္
ပစၥည္းေတြမ်ားေနပါက ဘာေရာဂါ
ျဖစ္ႏိုင္တယ္ဆိုတာမွန္းဆၿပီး ပိုမိုထိ
ေရာက္တိက်တဲ့ စမ္းသပ္စစ္ေဆးမႈ
ျဖင့္ေရာဂါကိုေစာစီးစြာေတြ႕ရွိကုသေပး
ႏိုင္မွာျဖစ္ပါတယ္၊အသည္းကင္ဆာမွာ
alpha feto protein colon cancer, CEA (Chorioembryonic antigen,
Ovary Cancer rSm
CA125,
ရင္သားကင္ဆာမွာ
CA15/3 စတာေတြဟာ ေရာဂါရွာ
ေဖြရာမွာ အသံုးဝင္လွသလိုကုသၿပီး
လူနာကို ျပန္ေခၚစစ္ေဆးရာမွာေရာ
ဂါျပန္ၿပီး ျဖစ္ေန၊မေနကိုေဖာ္ထုတ္ရာ
မွာလည္း အသံုးတည့္လွပါတယ္။
ေရာဂါကု သၿပီးလို႔ ဒီဓာတ္ေတြရဲ႕
ပမာဏေလ်ာ့က်ေနေပမဲ့ ေရာဂါျပန္
ျဖစ္တဲ့ Recurrent အေျခအေနမွာ
ေတာ့ ဒီဓာတ္ေတြရဲ႕ ပမာဏဟာ
ျပန္ၿပီးပိုတက္ လာတတ္ပါတယ္။
ဒီေခတ္ေပၚ က်န္းမာေရးစစ္
ေဆးမႈေတြဟာမ်ားစြာအေထာက္
အကူျဖစ္သလို လူနာရဲ႕ ရာဇဝင္နဲ႔
ကိုယ္ေတြ႕စစ္ေဆးမႈဟာလည္း အထူး
အေရးႀကီး၊ အေရးပါလွမႈကို ေနာက္
အပတ္မွာေတာ့ က်န္းမာေရးစစ္ေဆး
ရာမွာ ဘာေတြကိုဘယ္လိုေဆာင္
ရြက္ၾကသလဲဆိုတာနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး
ဆက္လက္ေဆြးေႏြးမည္ျဖစ္ပါေၾကာင္း
ျဖင့္ နိဂံုးခ်ဳပ္အပ္ပါသည္။

ပါေမာကၡေဒါက္တာျမသိန္္းဟန္

က်န္းမာစစ္ေဆး သက္ရွည္ေရး က်န္းမာစစ္ေဆးရာ သတိထားပါ

Health Update Journal မွ ကူးယူေဖာ္ျပေပးသည္။ 

 

ၿပီးခဲ့တဲ့အပတ္ေတြက က်န္းမာ ေရး ေဆးစစ္မႈဟာ ေရာဂါေတြကို ဘယ္လိုႀကိဳတင္သိရွိႏိုင္ဖို႔ စနစ္တက် ၿပီးျပည္စံုေအာင္ ေရာဂါမျဖစ္ခင္၊ ျဖစ္စအေျခအေနေတြမွာကုသေပးႏိုုင္ ပါက ကင္ဆာေရာဂါေရာဂါမ်ားပင္ ေပ်ာက္ကင္းၿပီး အသက္ရွည္က်န္း မာႏိုင္ေၾကာင္း ေဆြးေႏြးခဲ့ပါတယ္။ ဥစၥာကံေစာင့္၊ အသက္ဥာဏ္ေစာင့္ ဆိုတဲ့ စကားနဲ႔အညီ မိမိက်န္းမာေရး ကို ဥာဏ္ကူၿပီး ေစာင့္ေရွာက္ေပးျခင္း ျဖင့္ က်န္းမာစြာ အသက္ရွည္ေနထိုင္ ႏိုင္ၾကမွာျဖစ္ပါတယ္။ ဒီမွာလည္း က်န္းမာေရးေဆးစစ္တယ္ဆိုတာ ဘာပါလဲ။ ဘယ္လိုစစ္ေဆးတာပါလဲ။ ဘာေတြကိုစစ္ေဆးတာလည္းဆိုတာ သိထားဖို႔ေတာ့ လိုအပ္ပါတယ္။
ေယဘုယ်အားျဖင့္ေတာ့ က်န္း မာေရး ေဆးစစ္တယ္ဆိုတာ မိမိရဲ႕ လက္ရွိ က်န္းမာေရးအေျခအေနဟာ အေထြေထြအားျဖင့္ ဘယ္လိုရွိေန သလဲ။ မိမိရဲ႕ခံစားေနရမႈနဲ႔ ပတ္သက္ ၿပီး ဘာေရာဂါေတြျဖစ္ေနၿပီလဲ၊ ဘာ ေရာဂါေတြေကာ ျဖစ္လာႏိုင္သလဲ ဆိုၿပီး ေရာဂါလကၡဏာေတြ ထင္ရွား ေပၚမလာခင္ စစ္ေဆးစမ္းသပ္မႈေတြ ပဲျဖစ္ပါတယ္။ ေရာဂါလကၡဏာေတြ ေပၚလာလို႔ ေဆး႐ံုေဆးခန္းေတြမွာ သမားေတာ္ေတြနဲ႔ တိုင္ပင္ေဆြးေႏြး၊ စမ္းသပ္စစ္ေဆးခံယူတာကေတာ့ ေရာဂါလကၡဏာအရ ဘာေရာဂါေတြ ျဖစ္ႏိုင္တယ္ဆိုတာ ပိုမိုတိက်ခိုင္မာ ေစဖို႔နဲ႔ ေရာဂါရဲ႕လက္ရွိ အေျခအေန အဆင့္ေတြကို သိသာဖို႔ အျခား ေနာက္ဆက္တြဲ ဘာေရာဂါေတြပါ ပူးတြဲျဖစ္ေနသလဲဆိုတာ စစ္ေဆးစမ္း သပ္ၿပီး ကုသမႈခံယူေနတဲ့လူနာတစ္ဦး ကိုေဆး႐ံုမွာ စစ္ေဆးစမ္းသပ္တာျဖစ္ ပါတယ္။
က်န္းမာေရးေဆးစစ္တာက ေတာ့ ေရာဂါရယ္လို႔ သီးသန္႔မခံစားရ ေသးေပမဲ့ ဘာေရာဂါေတြမ်ားျဖစ္ႏိုင္ ေျခပိုမ်ားေနသလဲ။ ေရာဂါေကာစျဖစ္ ေနၿပီလားဆိုတဲ့ ေရာဂါေဝဒနာ မခံစားရမွီ Protective သေဘာ စမ္း သပ္စစ္ေဆးတာျဖစ္ပါတယ္။ ဒီမွာ လည္း သမားေတာ္နဲ႔ ဦးစြာတိုင္ပင္ၿပီး အိမ္ရဲ႕ ေနထိုင္ရာအရပ္၊ မိသားစုရာဇ ဝင္၊ မိမိ၏အသက္နဲ႔လိင္၊ယခင္ခံစားခဲ့ ရဖူးတဲ့ေရာဂါ၊ မိမိရဲ႕ေနထိုင္စား ေသာက္မႈ စ႐ိုက္ေတြကို ေဆြးေႏြးၿပီး သမားေတာ္၏ ကိုယ္ေတြ႕မ်က္ျမင္ စစ္ေဆးစမ္းသပ္မႈေတြအေပၚ မူတည္ ၿပီးလိုအပ္တဲ့ စစ္ေဆးမႈေတြလုပ္ ေဆာင္မႈရွိသလို တခ်ိဳ႕ေဆး႐ံုေဆးခန္း ေတြမွာေတာ့ အသက္အရြယ္အလိုက္ ကုန္က်မႈစားရိတ္ခံႏိုင္မႈေတြ အေပၚ မူတည္ၿပီး သာမန္အေထြေထြေဆးစစ္ ေဆးျခင္း၊ အသက္(၄၀)ေအာက္(၄၀) အထက္က်ားမခြဲျခားၿပီး မိမိတို႔စိုးရိမ္ တဲ့၊ သိလိုတဲ့ေရာဂါမ်ားရွိေန၊ ျဖစ္ေနမႈ ကိုသိလိုလို႔ စမ္းသပ္စစ္ေဆးျခင္းႏွလံုး၊ အဆုတ္၊ အသည္း၊ ေက်ာက္ကပ္၊ သားဖြားမီးယပ္၊ဆီးလမ္းေၾကာင္းဆိုင္ ရာေရာဂါေတြနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ပဋိဇီဝ ဓာတု ဓာတ္ေတြရဲ႕အေျခအေန၊ ကင္ဆာေရာဂါေတြမွာ ေသြးအတြင္း ပိုမိုရွိလာၾကတဲ့ Tumour marker ေတြရဲ႕၊ပမာဏေတြကိုစမ္းသပ္စစ္ေဆး ျခင္းစသည္ျဖင့္ Package အလိုက္ တန္ဖိုးနဲ႔စစ္ေဆးမႈေတြကို ေဖာ္ျပၿပီး စစ္ေဆးေပးတာေတြလည္း ရွိၾကပါ တယ္။ Package အလိုက္စစ္ေဆး တာကေတာ့သမားေတာ္နဲ႔ေတြ႕ဆံုေဆြး ေႏြးဖို႔အခ်ိန္မေပးႏိုင္သူေတြမွာအသက္ အရြယ္၊ လိင္အရ တကယ္လိုမလို စဥ္း စားတာ မဟုတ္ဘဲ၊ မိမိကိုယ္ မိမိက်န္း မာေနတယ္၊ဘာမွထူးထူးေထြေထြမျဖစ္ ဘူးလို႔ ယူဆသူေတြအတြက္ အခ်ိန္ ကုန္လူပန္းသက္သာတဲ့ နည္းလမ္းျဖစ္ ပါတယ္။ အားလံုးစစ္ ေဆးၿပီးမွ သက္ ဆိုင္ရာေဆးမွဴး၊ သမားေတာ္ကစစ္ ေဆးမႈ Result ေတြကို ရွင္းျပေဆြး ေႏြးၿပီးဘာေတြ ေရွာင္လို႔ ဘယ္လိုေန ထိုင္စား ေသာက္မႈစ႐ိုက္ေတြေျပာင္း သင့္တယ္။ ဘယ္လိုေဆးဝါးေတြမွီဝဲ သင့္တယ္၊ ဘယ္လိုပါရဂူေတြနဲ႔ထပ္ ဆင့္ ျပသစစ္ေဆးဖို႔လိုတယ္ဆိုၿပီး အႀကံျပဳၾကတဲ့ နည္းလမ္းျဖစ္ပါတယ္။ လူေတြကိုအသက္အရြယ္၊ လိင္နဲ႔ ဝန္ ေဆာင္မႈေပးႏိုင္တဲ့အေပၚမူတည္ေဆာင္ ရြက္တာမို႔ မိမိအတြက္ မလိုအပ္တဲ့ စမ္းသပ္စစ္ေဆးမႈေတြလဲ ပါႏိုင္လို႔ အက်ိဳးအျပည့္အဝေတာ့ ရခ်င္မွရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။
အခ်ိန္ေပးႏိုင္တယ္၊ အကုန္ အက်လည္း ခံႏိုင္တယ္ဆိုရင္ေတာ့ ဦးစြာသမားေတာ္နဲ႔တိုင္ပင္ၿပီး မိမိမွာ ျဖစ္ေပၚလာႏိုင္ေျခရွိတဲ့ ေရာဂါေတြ အတြက္ ဦးစားေပးၿပီး က်န္းမာေရး ေဆးစစ္မႈကေတာ့ ပိုၿပီးအက်ိဳးမ်ားေစ ႏိုင္ပါတယ္။ ျဖစ္ႏိုင္ေျခရွိတဲ့ ေရာဂါ ေတြအတြက္ ဦးတည္စစ္ေဆးရေတာ့ တျခား မလိုအပ္တဲ့စစ္ေဆးမႈေတြ မပါေတာ့လို႔ အကုန္အက်လည္းသက္ သာ ေစႏိုင္ပါတယ္။ တခ်ိဳ႕လူေတြက ေတာ့ သူ႔မိသားစုေတြမွာ ဘာေရာဂါ ျဖစ္တာမ်ားလို႔ သူလည္းစိုးရိမ္ၿပီး ဒီေရာဂါ ျဖစ္ႏိုင္ေျခရွိမရွိ(ဥပမာ ရင္သားကင္ဆာ၊အူမႀကီးကင္ဆာ၊ ႏွလံုးေရာဂါစသည္)ကိုသာ သိလိုၿပီး စစ္ေဆးခ်င္တဲ့သူေတြအတြက္လည္း Customers' choice ကို ဦးစားေပး ေဆာင္ရြက္ေပးၾကရပါတယ္။ Package အလိုက္စစ္ေဆးမႈကေတာ့ Ready made ကိုဝယ္ယူသလိုျဖစ္ၿပီး သမားေတာ္နဲ႔ျပသၿပီး စစ္ေဆးခံယူမႈ ကေတာ့ hTailored made မွာယူသလို ျဖစ္ပါတယ္။ ဘယ္လိုပဲျဖစ္ျဖစ္ အသက္(၅၀) ေက်ာ္လာသူေတြက ေတာ့ ႏွစ္စဥ္ သို႔မဟုတ္ တစ္ႏွစ္ျခား တစ္ႀကိမ္ေတာ့ က်န္းမာေရးေဆးစစ္ ေဆးျခင္းျဖင့္ အသက္ကိုÓဏ္ျဖင့္ ေစာင့္ေရွာက္ထိန္းသိမ္းသင့္လွပါတယ္။ အနည္းဆံုးေတာ့ အေျခခံအက်ဆံုး အေထြေထြက်န္းမာေရး ေဆးစစ္မႈျဖင့္ မိမိမွာေသြးတိုးဆီးခ်ိဳ၊ ႏွလံုးေရာဂါ စျဖစ္ေနတဲ့ လကၡဏာအဆုတ္တီဘီ ေရာဂါ၊ အဆုတ္ကင္ဆာ၊ အူမႀကီး ကင္ဆာစတာေတြကို ေစာစီးစြာ သိရွိ ကုသႏိုင္ဖို႔ လိုအပ္လွပါတယ္။ သမား ေတာ္ေတြကေတာ့မိမိခံစားရမႈေဝဒနာ ေတြနဲ႔ ေရာဂါရာဇဝင္ေတြကို ေမးျမန္း ၿပီး မ်က္ျမင္ကိုယ္ေတြ႕ စစ္ေဆးကာ လိုအပ္မယ္ယူဆတဲ့စမ္းသပ္စစ္ေဆးမႈ ေတြကိုလူနာရဲ႕ဆႏၵနဲ႔ကိုက္ညႇိၿပီးေဆာင္ ရြက္ခ်က္ေပးၾကမွာ ျဖစ္ပါတယ္။
အေထြေထြက်န္းမာေရး ေဆး စစ္ရာမွာေတာ့ လူနာရဲ႕ စိတ္က်န္းမာ ေရးအေျခအေနကို အကဲခတ္ၿပီး အာ ဟာရျပည့္ဝမႈေသြးအား (haemoglobin) နဲ႔ ေသြးနီဥ၊ ေသြးျဖဴဥ၊ ေသြးမႊားဥေတြရဲ႕ပမာဏ၊ပံုပန္းသဏၭာန္ အေရအတြက္ေတြအျပင္ ESR (Erythrocyte Sedimentation Rate ေတြ သိရွိဖို႔ Blood for complete Picture ကိုလူနာရဲ႕ ေသြးေပါင္ ခ်ိန္၊ ႏွလံုးခုန္ႏႈန္းေတြကို စစ္ေဆးၿပီး ေဆာင္ရြက္ေပးၾကပါတယ္။ တကယ္ ေတာ့ ဦးေခါင္း၊မ်က္လံုး၊နား၊ႏွာေခါင္း၊ အာေခါင္ေတြပါမက်န္ စစ္ေဆးၾကၿပီး လည္ပင္းမွာေတာ့ အႀကိတ္အဖုေတြရွိ မရွိ။ ေသြးျပန္ေၾကာမႀကီးေတြေထာင္ ေနမေန၊ အဆုတ္အတြင္းေလဝင္မႈ ညီ မညီ၊ ရင္သားေတြနဲ႔ ဂ်ိဳင္းေတြမွာ အႀကိတ္ရွိမရွိစတာေတြကို စစ္ေဆးတဲ့ အျပင္ ဝမ္းဗိုက္ေဖာင္းကားမႈအေျခ အေန၊ အသည္း၊ ေဘလံုးေတြႀကီးေန မေန၊ အျခားအလံုးအဖုေတြရွိ မရွိ၊ အရည္ေတြစုေန မေန စတာေတြကို အၾကမ္းဖ်င္းစစ္ေဆးမွတ္တမ္းတင္ ထားရပါတယ္။ ယခုေခတ္မွာေတာ့ ေသြးခ်ိဳလြန္ကဲတဲ့ ဆီးခ်ိဳေရာဂါေတြ ကလည္း အျဖစ္မ်ားေတာ့ ေသြးရဲ႕ အခ်ိဳဓာတ္ Blood Sugar level ကို လည္းစစ္ေဆးၾကရပါတယ္။ ဆီးနဲ႔ဝမ္း ေတြမွာလည္း ဓာတ္ေျပာင္းလဲမႈရွိေန မေန သိဖို႔ အနည္းဆံုးေတာ့ Routine Exam လုပ္ၾကၿပီး လိုအပ္ပါက ဆီးမွပိုးေမြးျမဴတဲ့ Urine for culture and Sensitivity Test လုပ္ၾက ရပါတယ္။
ႏွလံုးနဲ႔ အဆုတ္ေတြရဲ႕ အေျခ အေနကို အၾကမ္းဖ်င္းသိရွိႏိုင္ဖို႔ ရင္ ဘတ္ဓာတ္မွန္႐ိုက္စစ္ေဆးျခင္း၊ ECG ႐ိုက္စစ္ေဆးျခင္းေတြကိုလည္း အေျခခံစစ္ေဆးမႈေတြမွာလုပ္ေပးေလ့ ရွိၾကပါတယ္။ အလုပ္အကိုင္လုပ္ငန္း ခြင္ဝင္မည့္သူေတြမွာေတာ့ ကူးစက္ ေရာဂါျဖစ္ေစတဲ့အသားဝါအသည္းေရာင္ ေရာဂါဘီပိုးနဲ႔စီပိုးနဲ႔ခုခံအားက်ဆင္းတဲ့ ကူးစက္ေရာဂါပိုး HIV ပိုးေတြရွိ မရွိကို လည္းစစ္ေဆးေပးၾကရပါတယ္။ ဒါ ေတြကိုေတာ့ ဓာတ္ခြဲခန္းေတြမွာ အလြယ္တကူ စစ္ေဆးႏိုင္ၾကပါတယ္။ စစ္ေဆးတဲ့စက္ေတြ ေကာင္းမြန္ဖို႔ သံုးတဲ့ Reagent ေတြလတ္ဆတ္ဖို႔ ကြ်မ္းက်င္ ေစတနာထားတဲ့ ဝန္ထမ္း ေတြရွိဖို႔ကေတာ့ အထူးလိုအပ္ပါ တယ္။ ဒါမွတိက်မွန္ကန္တဲ့ Result ေတြရရွိၿပီး သမားေတာ္ေတြကလည္း သင့္ေလ်ာ္တဲ့ အႀကံÓဏ္ေကာင္းမ်ား ေပးႏိုင္ သလိုစနစ္တက်နည္းမွန္လမ္း မွန္ကုသႏိုင္ၾကမွာျဖစ္ပါတယ္။
ဝမ္းဗိုက္အတြင္းမွာ အသည္း ေရာင္မႈ၊သည္းေျခအိတ္ေက်ာက္တည္ မႈစတဲ့ ေရာဂါေတြကိုေတာ့ အသံလိႈင္း Ultrasound(US) ျဖင့္စစ္ေဆးျခင္းျဖင့္ သိရွိႏိုင္ပါတယ္။ သားဖြားမီးယပ္ ဆိုင္ရာသားအိမ္၊ သားဥအိမ္အလံုး အဖုေတြ၊ အရည္အိတ္ေတြမွာလည္း US စစ္ေဆးမႈဟာ အသံုးဝင္လွသလို ေက်ာက္ကပ္ေက်ာက္တည္ျခင္း၊ေက်ာက္ ကပ္ပြ ျခငံ္း Hydronephrosis ေတြမွာ လည္း US စစ္ေဆးျခင္းျဖင့္ သိရွိႏိုင္ပါ တယ္။ တကယ္ေတာ့ လူရဲ႕အေျခ အေနလို အပ္ခ်က္ေတြအရ Computerized Tomography (CT)
MRI, PET Scan စတာေတြအျပင္ ပံုရိပ္ေဖာ္နည္းလမ္းမ်ားစြာနဲ႔ Tumour Marker စတဲ့ ကင္ဆာေရာဂါ ေတြမွာ ေသြးအတြင္းပိုမိုေတြ႕ရွိရတဲ့ ပဋိဇီဝဓာတ္ေတြကိုရွာေဖြမႈ၊ေရာဂါအရ ဗိုင္းရပ္စ္ပိုး ေတြရဲ႕ DNA, RNA စတဲ့ ဗီဇဆိုင္ရာ စစ္ေဆးမႈ၊ ေဟာ္မုန္းဓာတ္ မ်ိဳးစံုရဲ႕ ပမာဏကို ေသြးအတြင္း၊ ဆီး အတြင္း စစ္ေဆးမႈစတဲ့ စစ္ေဆးမႈ ေပါင္းရာ နဲ႔ခ်ီရွိပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ဘယ္ လိုစစ္ေဆးမႈဟာ လူနာအတြက္ျပဳစု ကုသရာမွာ အသက္ရွင္သန္ႏိုင္မႈကို ခန္႔မွန္းရာမွာ အသံုးဝင္မႈရွိ မရွိကို သမားေတာ္ေတြက သံုးသပ္ၿပီး လူနာ နဲ႔ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္ကာ တကယ္အသံုး ဝင္မည့္ စစ္ေဆးစမ္းသပ္မႈေတြကိုပဲ ေဆာင္ရြက္ဖို႔လိုအပ္လွပါတယ္။ ဒီလို က်န္းမာေရး ေဆးစစ္ေဆးမႈျဖင့္ စာ႐ႈ သူမိတ္ေဆြမ်ား မိမိတို႔၏ က်န္းမာ ေရးကို ေစာင့္ေရွာက္ႏိုင္ၾကကာ က်န္း မာၿပီးသက္ရွည္ႏိုင္ၾကပါေစလို႔ ဆုေတာင္း၊ေမတၲာပို႔သအပ္ပါသည္။
ပါေမာကၡေဒါက္တာျမသိန္းဟန္

ကိုယ္ကာယလႈပ္ရွားမႈ (ပါေမာကၡေဒါက္္တာတင့္ေဆြြလတ္)

သုေတသနမ်ားစြာက၊ ကိုယ္ ကာယလႈပ္ရွားမႈသည္ ဆီးခ်ိဳ၊ ေသြး ခ်ိဳေရာဂါျဖစ္ေပၚလာမႈကို ကာကြယ္  ေပးသည္ကို သာဓကျပခဲ့ၿပီး အတည္ျပဳေပးခဲ့ၿပီးျဖစ္ပါသည္။ အေမရိကန္ႏိုင္ငံတြင္ ျပလုပ္ခဲ့ေသာ အမ်ိဳးသားက်န္းမာေရးစစ္တမ္းမ်ားအရ တစ္ေန႔လွ်င္ တယ္လီဗြီးရွင္းထိုင္ၾကည့္ခ်ိန္ ႏွစ္နာရီတိုးထားျခင္းက ဆီးခ်ိဳ၊ ေသြးခ်ိဳေရာဂါျဖစ္ေပၚလာေစမႈ အႏၱရာယ္ကို (၁၄)ရာခိုုင္ႏႈန္းျမင့္တက္ မ်ားျပားေစ ေၾကာင္းေတြ႕ရွိခဲ့ပါသည္။ တစ္ေန႔လွ်င္ ႏွစ္နာရီခန္႔ မတ္တတ္ရပ္ျခင္း၊ လမ္းေလွ်ာက္ျခင္းက ဆီးခ်ိဳ၊ ေသြခ်ိဳေရာဂါ ျဖစ္ပြားႏႈန္းကို (၁၂)ရာခိုင္ႏႈန္းေလ်ာ့ နည္းေစေၾကာင္း ေတြ႕ရွိခဲ့ၾကပါသည္။ တစ္ေန႔လွ်င္ တစ္နာရီႏႈန္း၊ လမ္းသြက္သြက္ေလွ်ာက္ျခင္းက ဆီးခ်ိဳေသြးခ်ိဳ ေရာဂါျဖစ္ေပၚေစမႈ အႏၱရာယ္ကို (၃၄)ရာခိုင္ႏႈန္းေလ်ာ့နည္းေစေၾကာင္း ေတြ႕ရွိထားပါသည္။ လႈပ္ရွားမႈနည္းေသာ အျပဳအမူမ်ားအနက္ တီဗြီထိုင္ၾကည့္ျခင္း၊ အလုပ္တြင္အထိုင္မ်ားျခင္း၊ အျခားအေၾကာင္းေၾကာင့္ အထိုင္မ်ားျခင္းမ်ားရွိၾကရာတြင္ တီဗြီေရွ႕ထိုင္ၾကည့္ျခင္းကဆီးခ်ိဳ၊ ေသြးခ်ိဳေရာဂါျဖစ္ေပၚေစမႈႏွင့္ အမ်ားဆံုးဆက္စပ္ေန ေၾကာင္းေတြ႕ ရွိထားပါသည္။ တီဗြီေရွ႕ထိုင္ၾကည့္ျခင္းသည္ ကိုယ္ကာယလႈပ္ရွားမႈကိုနည္းပါး သြားေစပါသည္။ ထို႔အျပင္ တီဗြီၾကည့္စဥ္ အစာစားသည့္ဓေလ့ ေၾကာင့္ စြမ္းအင္ဓာတ္ပိုလြန္ကဲစြာ စားသံုးမႈကို အားေပးရာေရာက္ပါ သည္။ တီဗြီၾကည့္စဥ္ အဆာေျပမုန္႔ မ်ားစားသံုးျခင္း၊ အခ်ိဳရည္မ်ား ေသာက္သံုးျခင္းမ်ားကို ပိုမိုျပဳလုပ္ေစ ႏိုင္ပါသည္။ လူမႈေနထိုင္မႈဘဝတြင္ စက္မ်ား ပိုသံုးစြဲလာျခင္း၊ ကားမ်ားအသံုးျပဳျခင္း မ်ားျပားလာျခင္း ေၾကာင့္ စက္မႈဖြံ႕ၿဖိဳး ၿပီးႏိုင္ငံမ်ားတြင္ ကိုယ္ကာယလႈပ္ရွားမႈကို ေလ်ာ့ နည္းလာေစလ်က္ရွိပါ သည္။
တ႐ုတ္ျပည္တြင္ ေလ့လာခ်က္ မ်ားအရ အမ်ားျပည္သူအတြက္ ကူးသန္းသြားလာေရးနည္းလမ္းမ်ား(ဥပမာ-
ရထား၊ ဘတ္စ္) အသံုးမျပဳဘဲ ကိုယ္ပိုင္ကားမ်ားအသံုးျပဳျခင္း မ်ားျပားလာျခင္းက ကိုယ္ကာယလႈပ္ရွားမႈကို
နည္းပါးလာေစေၾကာင္း ေတြ႕ရွိခဲ့ပါသည္။ တ႐ုတ္ျပည္၏ ေဒသႀကီး(၈)ခုတြင္ ေလ့လာခ်က္မ်ားအရ၊ သကၠရာဇ္ (၁၉၈၉) ခုႏွစ္ႏွင့္(၁၉၉၇)ခုႏွစ္မ်ား အတြင္း အိမ္ေထာင္စုမ်ား၏ (၁၄) ရာခိုင္ႏႈန္းတို႔သည္ ကိုယ္ပိုင္ကားမ်ား ပိုင္ဆိုင္လာခဲ့ၾကေၾကာင္း ေတြ႕ရပါသည္။ ကိုယ္ပိုင္ကားပိုင္ဆိုင္လာသူ အမ်ိဳးသားမ်ားသည္ ကိုယ္အေလးခ်ိန္ (၁.၈)ကီလိုဂရမ္ အေလးခ်ိန္တိုးလာကာ၊ အထက္ေဖာ္ျပပါ ကာလအတြင္းအဝလြန္ကဲမႈပိုမိုျဖစ္ေပၚလာရန္ ႏွစ္ဆပိုမိုလာၾကေၾကာင္းေတြ႕ရပါသည္။ စက္မႈနည္းပညာ မ်ားကို ကုန္ ထုတ္လုပ္ငန္းမ်ားတြင္ အသံုးျပဳမ်ား လာၾကေသာ ေဈးကြက္စီးပြားေရးစနစ္တြင္ လူတို႔၏ ကိုယ္ခႏၶာလႈပ္ရွားမႈသည္ ပိုမိုနည္းပါးလာၾကပါသည္။ တ႐ုတ္ျပည္၏ အမ်ိဳးသားက်န္းမာ ေရးႏွင့္ အာဟာရေလ့လာေရးစစ္တမ္းမ်ားအရ (၁၉၉၆)ခုမွ(၂၀ဝ၁) ခုႏွစ္အတြင္း အရြယ္ေရာက္ၿပီးသူ တ႐ုတ္လူမ်ိဳးမ်ားအတြင္း ကိုယ္ကာယလႈပ္ရွားမႈသည္ (၃၂)ရာခိုင္ႏႈန္း က်ဆင္းလာခဲ့ေၾကာင္းသိရပါသည္။ ယင္းသို႔ ကိုယ္ကာယလႈပ္ရွားမႈနည္းပါးလာၾကရျခင္း၏ အဓိကအေၾကာင္း အခ်က္မွာ လုပ္ငန္းခြင္အတြင္း လႈပ္ ရွားမႈနည္းပါးလာၾကျခင္းေၾကာင့္ အဓိကျဖစ္ေၾကာင္း ေတြ႕ရွိခဲ့ၾကပါ သည္။
ေဆးလိပ္ေသာက္ျခင္္း၊ စီးကရက္ေသာက္ျခင္းသည္ အမ်ိဳးအစား(၂) ဆီးခ်ိဳ၊ ေသြးခ်ိဳျဖစ္ ေပၚလာေစေရး အတြက္ သီးသန္႔ရပ္တည္ေနေသာ အေၾကာင္းတရားတစ္ခုျဖစ္ပါသည္။ ေဆးလိပ္ေသာက္သူ မ်ားသည္ ေဆးလိပ္မေသာက္သူမ်ား ထက္(၄၅)ရာခိုင္ႏႈန္းပိုမို၍ ဆီးခ်ိဳ ေသြးခ်ိဳေရာဂါျဖစ္ေပၚၾကေၾကာင္းသိ
ရွိရပါသည္။ ေဆးလိပ္ေသာက္သံုး သည့္ပမာဏစီးကရက္အေရအတြက္ ႏွင့္ ဆီးခ်ိဳ၊ ေသြးခ်ိဳ ေရာဂါျဖစ္ေပၚ လာမႈတိုက္႐ိုက္ဆက္သြယ္ေနေၾကာင္း ကိုလည္းေတြ႕ရပါသည္။ ေဆးလိပ္ေသာက္ျခင္းႏွင့္ ဆီးခ်ိဳ၊  ေသြးခ်ိဳျဖစ္ျခင္းတို႔၏ ဆက္စပ္မႈကို ဇီဝျဖစ္စဥ္အေၾကာင္းအခ်က္အေတာ္ မ်ားမ်ားျဖင့္ ရွင္းျပႏိုင္ပါသည္။ ေဆးလိပ္ေသာက္သူမ်ားသည္ ေဆးလိပ္ မေသာက္သူမ်ားႏွင့္ ယွဥ္ၾကည့္လွ်င္ ပိန္သည္ဟုထင္ရေသာ္လည္း သုေတ သနျပဳမႈမ်ားအရ ေဆးလိပ္ေသာက္သူမ်ားသည္ ဗိုက္ရႊဲျခင္း(ဝမ္းတြင္း
အဆီမ်ားစုေဝးျခင္း)ပိုမိုျဖစ္ေပၚ ၾကေၾကာင္းေတြ႕ရပါသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ အင္ဆူလင္ေဟာ္မုန္း၏ အာနိသင္ကို ဆန္႔က်င္မႈျဖစ္ကာ၊ အာနိသင္ ေလ်ာ့ နည္းက်ဆင္းမႈမ်ားျဖစ္ေပၚလာေစပါ သည္။ ေဆးလိပ္ေသာက္ျခင္းကကိုယ္ခႏၶာတြင္ ေကာ္တီေစာေခၚ ေဟာ္မုန္းဓာတ္မ်ားျပားေစႏိုင္သျဖင့္ယင္း မွတစ္ဆင့္ ဝမ္းတြင္းအဆီစုေဝးျခင္းကို ပိုမိုျဖစ္ေပၚေစျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း သိပၸံပညာရွင္မ်ားက ရွင္းလင္းျပ ၾကပါသည္။
ေဆးလိပ္ေသာက္ျခင္းသည္ အမ်ိဳးသမီးမ်ားတြင္ အီစထ႐ိုဂ်င္ေခၚ အမ်ိဳးသမီးေဟာ္မုန္းကို ဆန္႔က်င္မႈ အာနိသင္ရွိကာ အမ်ိဳးသားမ်ားတြင္မူ တက္စ္ထ႐ိုစတီ႐ုန္းေခၚ အမ်ိဳးသား ေဟာ္မုန္းကို ေသြးတြင္း နည္းေစမႈကို ျဖစ္ေစပါသည္။ ဤအာနိသင္မ်ားေၾကာင့္လည္း အင္ဆူလင္ေဟာ္မုန္း အာနိသင္ကိုဆန္႔က်င္မႈျဖစ္ေစေၾကာင္း ရွင္းျပခဲ့ၾကပါသည္။တိရစၦာန္မ်ားတြင္ စမ္းသပ္ခ်က္မ်ား အရ ေဆးလိပ္ခိုးမ်ားတြင္ ပါေသာ နီကိုတင္းဓာတ္ကို မေမြးဖြားမီကာလႏွင့္ ေမြးဖြားၿပီးစကာလမ်ားတြင္ ထိေတြ႕မိပါက ပန္ကရိယ အႀကိတ္အင္ဆူလင္ေဟာ္မုန္းထုတ္ေပးရာ ဘီတာဆဲလ္မ်ားအလုပ္လုပ္မႈ စြမ္းအင္က်ဆင္းလာေၾကာင္း ေတြ႕ရွိခဲ့ပါသည္။
ဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲႏိုင္ငံမ်ားတြင္ အမ်ိဳးသား(၅၀)မွ(၆၀)ရာခိုင္ႏႈန္းတို႔သည္ ေဆး လိပ္ေသာက္သံုးၾကပါသည္။ ေဆး လိပ္ ကုမၸဏီမ်ား၏ ေဈးကြက္ျမႇင့္တင္ေရးႏွင့္ ေဈးကြက္ခ်ဲ႕ထြင္ေရးမ်ားသည္အာရွတိုက္တြင္း ဆက္လက္ျဖစ္ေပၚလ်က္ရွိေနပါသည္။ ကမၻာတြင္ ယခု အခါ တ႐ုတ္ျပည္ ေဆးလိပ္(စီးကရက္)ထုတ္လုပ္မႈ အမ်ားဆံုးႏွင့္ ေဆးလိပ္ေသာက္သံုးမႈအမ်ားဆံုးေသာႏိုင္ငံျဖစ္ေနပါသည္။ စီးကရက္ထုတ္လုပ္မႈ၏ သံုးပံုတစ္ပံုကို တ႐ုတ္ျပည္ တြင္းသံုးစြဲေနၾကပါသည္။ အိႏၵိယႏိုင္ငံသည္ ကမၻာတြင္ေဆးလိပ္ထုတ္ လုပ္မႈႏွင့္ သံုးစြဲမႈအမ်ားဆံုးႏိုင္ငံျဖစ္ေန ပါသည္။ အိႏၵိယႏိုင္ငံတြင္မီးခိုးမထြက္ ဘဲေဆးလိပ္ႀကီးသံုးစြဲမႈျဖစ္ေသာ ကြမ္းစားမႈကို အမ်ားအျပားသံုးစြဲေနၾကၿပီး၊ (၄၀) ရာခိုုင္ႏႈန္းေသာသူတို႔က ဘီဒီ ေခၚ ေဆးလိပ္ေသာက္ သံုးမႈျပဳေနၾကပါသည္။ ယင္းဘီဒီေဆးလိပ္ႏွင့္ ကြမ္းမ်ားသည္ အျမတ္ခြန္ေကာက္ခြင့္မွ လြတ္ကင္းခြင့္ ရေနၾကၿပီး ၿမိဳ႕ေနဆင္းရဲသူလူအမ်ားစုကို အလုပ္ အကိုင္အခြင့္ အလမ္းေပးေနၾကေသာ လုပ္ငန္းမ်ားလည္း ျဖစ္ေနၾကပါသည္။ ေဆးလိပ္ေသာက္သံုးမႈမ်ား လြန္းေနေသာတိုင္းျပည္မ်ား တြင္ ေဆးလိပ္ေသာက္သံုးမႈေလ်ာ့နည္းေအာင္ ျပည္သူ႕က်န္းမာေရးနည္းလမ္းမ်ားျဖင့္ ဦးတည္လုပ္ေဆာင္ႏိုင္ၾကမွသာလွ်င္ ကပ္ေရာဂါအသြင္ျဖစ္ေပၚေနေသာ ဆီးခ်ိဳ ေသြးခ်ိဳေရာ ဂါႏွင့္ ေနာက္ဆက္တြဲေရာဂါမ်ားကို ကာကြယ္တာဆီးႏိုင္မည္ျဖစ္ပါသည္။

ပါေမာကၡေဒါက္္တာတင့္ေဆြြလတ္


Health Update Journal မွ ကူးယူေဖာ္ျပသည္။

ဆီးခ်ိဳေသြးခ်ိဳေရာဂါရွိလွ်င္သစ္သီးစားသင့္သလား (ပါေမာကၡေဒါက္တာတင့္ေဆြလတ္)

ဆီးခ်ိဳေသြးခ်ိဳေရာဂါရွင္မ်ား သစ္သီးစားသင့္၊ မသင့္ ဆိုေသာ ေမးခြန္းသည္မ်ားစြာအေရးႀကီးပါသည္။ ဆရာဝန္၊ ဆရာမမ်ားက လူနာမ်ားအားအၾကံေပးမွားလွ်င္ မ်ားစြာနစ္နာ မႈမ်ားျဖစ္ေပၚလာႏိုင္ပါသည္။ မွန္ကန္ေသာအၾကံဥာဏ္မ်ား ေပးႏိုင္ပါကလည္းလူနာမ်ားအတြက္မ်ားစြာအက်ိဳး ျဖစ္ထြန္းႏိုင္ပါသည္။ ဆရာဝန္၊ ဆရာမမ်ားကိုယ္တိုင္က က်န္းမာေရး  ျပႆနာမ်ားကို ရွင္းရွင္းလင္းလင္းသိနားလည္ထားၾကဖို႕ လြန္စြာအေရးႀကီးလွပါသည္။ အမ္ဘီဘီအက္စ္ဘြဲ႕အတြက္ျဖစ္ေစ၊ ေဆးပညာမွသိပၸံဘြဲလြန္အတြက္  ျဖစ္ေစ သင္ယူမွတ္သားထားေသာအသိပညာမ်ားသည္ သာမာန္အားျဖင့္ ၅ ႏွစ္သာခံသည္ ဟုေယဘုယ် ယူဆၾကပါသည္။ထို႕အျပင္ အစဥ္ေျပာင္းလဲတိုးတက္ေနေသာ ေဆးေလာကႀကီးထဲတြင္ လႈပ္ရွား ရွင္သန္ဖို႕ရာမွာ အသစ္ျဖစ္ေပၚေတြ႕ရွိခ်က္မ်ားကို အၿမဲေလ့လာဖတ္ရႈေနၾကရန္လိုအပ္ပါသည္။ အျခားႏိုင္ငံမ်ားတြင္ စဥ္ဆက္မျပတ္ပညာသင္ၾကားေရးကို အထူးအားေပးၾကၿပီး၊  ဆရာဝန္ မွတ္ပံုတင္ျခင္း သက္တမ္းကို ၅ ႏွစ္တစ္ခါသက္တမ္းျပန္တိုးၾကရာ၌ စဥ္ဆက္မျပတ္ပညာေရးျပဳလုပ္ထားပါသည္ဆိုေသာ သက္ေသအေထာက္အထားမ်ား တင္ျပ၍ ဆရာဝန္မွတ္ပံုတင္သက္တမ္းျပန္တိုးၾကရပါသည္။ အေရးႀကီး သည္မွာ ဆရာဝန္ႀကီးငယ္မဟူ၊ စဥ္ဆက္မျပတ္ေဆးပညာဆည္းပူးေနၾကမွသာလွ်င္ အျမဲေခတ္မီေန ၿပီးေခတ္ႏွင့္ရင္ေဘာင္တန္းလိုက္ႏိုင္မည္ျဖစ္ပါသည္။ သစ္သီးမ်ားႏွင့္ပတ္သက္၍ က်န္းမာေသာ လူေကာင္းမ်ားတြင္ က်န္းမာေရးႏွင့္ညီညြတ္ေအာင္စားေသာက္ေနထိုင္ေရးတြင္ သစ္သီးႏွင့္ ဟင္းသီးဟင္းရြက္မ်ား စားသံုးရန္အေရးႀကီးသည္။ဟင္းသီးဟင္းရြက္အစိမ္းတစ္ေန႕လွ်င္၃ခါျပင္(3Servings) စားရမည္ဆိုပါသည္။တစ္ခါျပင္(One Serving) ဆိုသည္မွာ တရုတ္ထမင္းစားပန္ကန္းလံုးတစ္လံုးစာ ဟင္းရြက္အစိမ္းမ်ားကို ဆိုလိုပါသည္။ ဟင္းသီး ဟင္းရြက္အစိမ္းစားလွ်င္တစ္ေန႕လွ်င္ ပန္းကန္လံုးသံုးလံုး စားရမည္ဆိုပါသည္။ ခ်က္ျပဳတ္ထားေသာ ဟင္းသီး ဟင္းရြက္ဆိုလွ်င္ ပန္းကန္လံုးဝက္ကို One Serving တစ္ခါျပင္ဟုဆိုလိုရာ၊တစ္ေန႕လွ်င္ ပန္းကန္းလံုးတစ္လံုးခြဲ စားရမည္ဟု ဆိုပါသည္။ ပိုမို လြယ္ကူ ေအာင္ေျပာရလွ်င္ မုန္႕ဟင္းခါးစားရာ၌ အသံုးျပဳေသာ ဇီးဘရားဇြန္းသံုးဇြန္းလွ်င္ တစ္ခါျပင္ရွိသျဖင့္ တစ္ေန႕လွ်င္ခ်က္ျပဳတ္ၿပီးဟင္းသီးဟင္းရြက္ ၉ ဇြန္းစာ အနည္းဆံုးစားသံုးသင့္သည္ဟု ဆိုလိုပါသည္။ ဟင္းသီးဟင္း  ရြက္ဆိုသည္မွာ ဘူးသီး၊ ခရမ္းသီး၊ ရံုပတီသီး၊ ဒန္႕ဒလြန္သီး၊ ေဂၚရခါးသီး၊ ကန္စြန္းရြက္၊ ခ်ဥ္ေပါင္ရြက္၊ ဟင္းႏုႏြယ္ရြက္၊ ကင္ပြန္းခ်ဥ္ရြက္စသည့္ ဟင္းသီးဟင္းရြက္မ်ားကို ဆိုလိုပါသည္။ အဂၤလိပ္လို Vegetables ဟုေခၚေသာ ဟင္းသီးဟင္းရြက္မ်ားကို ဆိုလိုပါသည္။ သစ္သီး (Fruits) ဟုဆိုရာ၌ငွက္ေပ်ာသီးအမ်ိဳးမ်ိဳး (ဖီးၾကမ္းငွက္ေပ်ာသီး၊ သီးေမႊးငွက္ေပ်ာသီးစသည္မ်ား)ပန္းသီး၊ လိေမၼာ္သီး၊ သေဘၤာသီး၊ ပိႏၷဲသီး၊ ကြ်ဲေကာသီး၊ ေရွာက္ခ်ိဳသီး၊ ဂရိတ္ဖရုသီး၊ နဂါးေမာက္သီး၊ ၾကက္ေမာက္သီး၊ ဒူးရင္းသီး၊ မင္းဂြတ္သီးစသည္တို႕ကိုဆိုလိုပါသည္။သစ္သီးမ်ားကို ဆီးခ်ိဳေသြးခ်ိဳ မရွိေသာလူမ်ားအေနျဖင့္ တစ္ေန႕လွ်င္ ႏွစ္ခါျပင္ (Two Serving)စားသံုးသင့္သည့္ဟု ဆိုပါသည္။ တစ္ခါျပင္(OneServing) မွာ တရုတ္ထမင္းစားပန္းကန္ လံုးတစ္ဝက္စာကို ဆိုလိုပါသည္။ လွီးစိတ္ထားေသာသစ္သီးဝလံ၊ႏွစ္ခါျပင္ (Two Serving)ဆိုသည္မွာပန္းကန္လံုး တစ္လံုးစာကို ဆိုလိုပါသည္။ က်န္းမာေရးႏွင့္ ညီညြတ္ေအာင္ ဟင္းသီးဟင္းရြက္ႏွင့္သစ္သီးဝလံမ်ား စားသံုးရမည္ဆိုသည္မွာ ゞင္းအစားအစာမ်ား စားသံုးျခင္းေၾကာင့္ (၁) ဗီတာမင္ဓါတ္မ်ား ရႏိုင္ပါသည္။ (၂) ပိုတက္စီယမ္ဓါတ္ ရႏိုင္ပါသည္။ ပိုတက္စီယမ္သည္ ဆိုဒီယမ္ (ေခၚ) အငန္ဓါတ္ႏွင့္ဆန္႕က်င္ဖက္အာနိသင္ေသြးတိုးျခင္းကို ကာကြယ္ေပးႏိုင္ပါ သည္။ (၃) အမွ်င္ဓါတ္(Fibre) မ်ားရႏိုင္ပါ သည္။ ထို႕ေၾကာင့္ေန႕စဥ္ဝမ္းကို ပံုမွန္ သြားေစႏိုင္ပါသည္။ အူမႀကီးကင္ဆာကိုကာကြယ္နိုင္ပါသည္။ စားသံုးလိုက္ေသာ ကစီဓါတ္မွ ဂလူးကို႕စ္ အခ်ိဳဓါတ္ကို စားၿပီးၿပီးခ်င္းေသြးထဲ ခ်က္ခ်င္းမေရာက္ေအာင္ ကာကြယ္ထားႏိုင္ သျဖင့္ ေသြးခ်ိဳဓါတ္ရုတ္တရက္ထိုး၍တက္ျခင္းကိုကာကြယ္ေပးႏိုင္ပါ သည္။ (၄) ဟင္းသီးဟင္းရြက္ႏွင့္ သစ္သီးဝလံမ်ားမွ ဓါတ္တိုးဆန္႕က်င္ပစၥည္း (Antioxidant)မ်ားရႏိုင္၍ေသြးေၾကာမ်ားမာလာျခင္း (Artherosclerosis)ႏွင့္ ကင္ဆာေရာဂါမ်ားကို ကာကြယ္ႏိုင္သည္ဟုဆိုပါသည္။ အထက္ပါ ေကာင္းက်ိဳး အာနိသင္မ်ားရရွိေစရန္၊ က်န္းမာေသာ လူမ်ားကိုဟင္းသီးဟင္းရြက္ႏွင့္ သစ္သီးဝလံမ်ားစားသံုးရန္ အၾကံျပဳၾကျခင္းျဖစ္ပါသည္။ သို႕ရာတြင္ သစ္သီးဝလံမ်ားႏွင့္ပတ္သက္၍ ဆီးခ်ိဳေသြးခ်ိဳေရာဂါရွိလွ်င္ သီးသန္႕စားသင့္ပါသည္။ အႀကံ ဥာဏ္ေပးသင့္ပါသည္။ ဟင္းသီးဟင္းရြက္မ်ားကိုေတာ့ လူေကာင္းမ်ား ဆီးခ်ိဳေသြးခ်ိဳေရာဂါမရွိသူမ်ားအတိုင္းမ်ားမ်ားစားသံုးေစသင့္ပါသည္။ သစ္သီးဝလံမ်ားတြင္ ဖရပ္တို႕စ္ (Fructose)ေခၚသစ္သီးဝလံမွရေသာအခ်ိဳဓါတ္၊သၾကားဓါတ္မ်ားပါပါသည္။ ဖရပ္တို႕စ္သည္ ကမၻာေပၚတြင္ အခ်ိဳအရသာအေပးဆံုး၊ အခ်ိဳဆံုးဓါတ္ျဖစ္ကာ၊ ကမၻာေပၚတြင္ ဤဖရပ္တို႕စ္ဓါတ္မ်ား က်ယ္ျပန္႕ေပါမ်ားစြာ အသံုးျပဳလာၾကျခင္းေၾကာင့္ ကမၻာႏွင့္အဝွမ္းဆီးခ်ိဳေသြးခ်ိဳေရာဂါကပ္အသြင္ျဖစ္ ေပၚလာသည္ဟုလည္း အဆိုရွိပါသည္။ ဖရပ္တို႕စ္အခ်ိဳဓါတ္ကို ေျပာင္းဖူး (Corn) မွလည္းရႏိုင္ၿပီး၊ Corn Syrup ေခၚေျပာင္းဖူးမွ ရေသာအခ်ိဳ ရည္၊ ဖရပ္တို႕စ္ကို အစားအစာမ်ားထုတ္လုပ္ရာ၌ က်ယ္က်ယ္ျပန္႕ျပန္႕သံုးစြဲေနၾကပါသည္။ ဖရပ္တို႕စ္၊ သစ္သီးသၾကားဓါတ္ သည္ ဂလူးကို႕စ္သၾကားဓါတ္ကဲ့သို႕ပင္ သၾကားေမာ္လီက်ဴးတစ္လံုးသာပါ သျဖင့္ ဂလူးကို႕စ္ဓါတ္ႏွင့္ ဓါတုဖြဲ႕စည္း ပံုဆင္ပါသည္။ ၾကံမွရေသာသၾကား (Sucrose) သည္အခ်ိဳေခၚ ဂလူးကို႕စ္ေမာ္လီက်ဴးႏွစ္လံုးကို ဓါတုေဗဒနည္းအားျဖင့္တြဲထားျခင္းျဖစ္ကာ ကိုယ္ခႏၶာအတြင္းတြင္ ဂလူးကို႕စ္အခ်ိဳ ဓါတ္ႏွစ္ခုကြဲသြားေစပါသည္။ ဖရပ္တို႕စ္ သစ္သီးသၾကားဓါတ္မွာမူ ခႏၶာကိုယ္အတြင္း၌ ဂလူးကို႕စ္သို႕ေျပာင္းလဲသြားျခင္းမရွိပဲ။ အဆီဓါတ္သို႕ေျပာင္းလဲသြားကာ Triglyceride ေခၚအဆီဓါတ္ အေနျဖင့္ အသည္းတြင္သိုေလွာင္ထားပါသည္။ ထို႕ေၾကာင့္ ဆီးခ်ိဳေသြးခ်ိဳေရာဂါရွင္မ်ား သစ္သီးစားသံုးရ မည္ဟု ေျပာေသာဆရာဝန္မ်ားကဖရပ္တို႕စ္ေခၚ သစ္သီးသၾကားဓါတ္သည္ ခႏၶာကိုယ္အတြင္းေရာက္လွ်င္ ဂလူးကို႕စ္ေခၚ အခ်ိဳဓါတ္သို႕ေျပာင္းလဲသြားျခင္းမရွိသျဖင့္ ေသြးခ်ိဳဓါတ္ကို မတက္ေစႏိုင္။ ထို႕ေၾကာင့္ သစ္သီး စားသံုးျခင္းကို ဆီးခ်ိဳေသြးခ်ိဳေရာဂါရွင္မ်ား ေရွာင္က်ဥ္ရန္ မလိုဟု ဆိုၾကပါသည္။ စာေရးသူ အေနျဖင့္ သစ္သီးစားသံုးျခင္းသည္ ေသြးခ်ိဳဓါတ္ကို မတက္ေစႏိုင္ ဟူေသာအဆိုကိုစာေတြ႕အရေရာ၊ လက္ေတြ႕အရပါလက္မခံႏိုင္ပါ။ ေန႕စဥ္ၾကည့္ရႈေနေသာဆီးခ်ိဳေသြးခ်ိဳေရာဂါရွင္မ်ား ေသြးခ်ိဳဓါတ္မ်ားေနလွ်င္ အေသအခ်ာစစ္ေဆးၾကည့္လွ်င္ သစ္သီးမ်ား တစ္ခုမဟုတ္တစ္ခုကို ဆင္ေျခမ်ိဳးစံု၊ အေၾကာင္းမ်ိဳးစံုျပကာ စားသံုးေနၾကျခင္းေၾကာင့္ ျဖစ္သည္ကိုေန႕စဥ္ၾကံဳေတြ႕ေနရပါသည္။ သိသာလြယ္ေသာ ဥပမာမ်ားမွာ -သရက္သီးေပၚခ်ိန္၊ ဖရဲသီးေပၚခ်ိန္မ်ားတြင္ ထင္ရွားပါသည္။ သရက္သီးစားၿပီး၊ ဖရဲသီးစားၿပီး လာသူတိုင္း ေသြးခ်ိဳဓါတ္တိုင္းၾကည့္လွ်င္ ေသြးခ်ိဳဓါတ္အၿမဲ 200mg/dl အထက္တြင္ ျမင့္တက္မ်ားျပားေနကာ အခ်ိဳ႕ဆိုလွ်င္ 400mg/dlသို႕မဟုတ္ 500mg/dlအထက္ျမင့္တက္မ်ားျပားေနသူမ်ားကို အၿမဲေတြ႕ေနရပါသည္။  ထို႕ေၾကာင့္ ဆီးခ်ိဳေသြးခ်ိဳလူနာမ်ား သစ္သီးစားသံုးသင့္သည္ဆိုေသာ အၾကံျပဳခ်က္ကို ဘဝင္မက်ပဲ၊လက္ ခံႏိုင္ျခင္းလည္းမရွိပါ။ဆီးခ်ိဳေသြးခ်ိဳေရာဂါရွင္မ်ားေရာ၊ဆရာဝန္ဆရာမမ်ားပါ မိမိတို႕၏ အေတြ႕အၾကံဳ ကို ျပန္ေျပာင္း စဥ္းစားသင့္ၾကပါသည္။ အခ်ိဳေပါ့သည္၊ ဆီးခ်ိဳေသြးခ်ိဳေရာဂါရွင္မ်ားစားသံုးသင့္သည္ဟု မိမိအထင္သက္သက္ျဖင့္ ေျပာေနၾကေသာဂရိတ္ဖရုသီး၊ မာလကာသီး၊ နဂါးေမာက္သီးမ်ားပင္လွ်င္ စားၿပီးလွ်င္ ေသြးခ်ိဳဓါတ္ ျမင့္တက္ေနသည္ကို အစဥ္အၿမဲေတြ႕ေနရသည္ကို ရိုးသားစြာဝန္ခံၾကဖို႕လိုပါမည္။ စာေရးသူ၏တင္ျပခ်က္မွားယြင္းေနသည္ဟုယူဆသူမ်ားအခ်ိန္ မေရြးေဝဖန္ႏိုင္ၾကပါသည္။ ဆီးခ်ိဳေသြး ခ်ိဳ  ေရာဂါရွင္မ်ားသစ္သီးမစားသံုးသင့္ေၾကာင္း စာေတြ႕(Theory) ကိုလည္းတင္ျပပါဦးမည္။သစ္သီးမွရေသာ ဖရပ္တို႕စ္သၾကားဓါတ္သည္ ကိုယ္ခႏၶာအတြင္းဂလူးကို႕စ္အျဖစ္ မေျပာင္းလဲသြား၍ေသြးခ်ိဳဓါတ္မ တက္ေစႏိုင္ဟုဆိုေစကာမူ ゞင္းဖရပ္တို႕စ္သၾကားဓါတ္သည္ အဆံုးစြန္တြင္ အဆီဓါတ္ (Glycerol) အျဖစ္ေျပာင္းလဲကာ Triglyceride အဆီဓါတ္အျဖစ္ အသည္းတြင္းသိုေလွာင္ထားေၾကာင္း အထက္တြင္ တင္ျပခဲ့ၿပီးျဖစ္သည္။ ထို႕ေၾကာင့္ သစ္သီးမ်ားမ်ားစားလွ်င္ ေသြးတြင္းအဆီဓါတ္ကိုျမင့္တက္ေစႏိုင္သကဲ့သို႕၊ အသည္းအဆီဖံုးျခင္း (Fatty Liver) ကိုလည္းျဖစ္ေစႏိုင္ပါသည္။ အသည္းတြင္းအဆီမ်ား စုပံု လာေစျခင္းသည္ ခႏၶာကိုယ္မွထြက္လာေသာ အင္ဆူလင္ ေဟာ္မုန္းဓါတ္၏ေသြးခ်ိဳဓါတ္ က်ေစေသာ အာနိသင္ကိုဆန္႕က်င္မႈျဖစ္ေစ ျခင္းေၾကာင့္ေသြးခ်ိဳဓါတ္ထိန္းသိမ္းမႈကို ခ်ိဳ႕ယြင္းေစႏိုင္ပါသည္။ အင္ဆူလင္ေဟာ္မုန္းဓါတ္အာနိသင္ကိုဆန္႕က်င္မႈ (Insulin Resist-ance)သည္ ဆီးခ်ိဳေသြးခ်ိဳေရာ ဂါျဖစ္ေစေသာအေၾကာင္းအခ်က္တစ္ခုပင္ ျဖစ္ပါသည္။ သစ္သီးစားၿပီး ေသြးခ်ိဳဓါတ္တက္ရသည့္ အျခားအေၾကာင္းအခ်က္တစ္ခုရွိပါသည္။သစ္သီးဝလံတိုင္းတြင္ဖရပ္တို႕စ္ေခၚ သစ္သီးသၾကားဓါတ္အျပင္ ဂလူးကို႕စ္အခ်ိဳဓါတ္အစဥ္အၿမဲတြဲ၍ ပါသည္။ သစ္သီးအမ်ိဳးအစားအလိုက္ ဖရပ္တို႕စ္ႏွင့္ ဂလူးကို႕စ္ပါဝင္မႈ အခ်ိဳးေျပာင္းလဲမႈရွိႏိုင္ေသာ္လည္း အဓိကအခ်က္မွာ သစ္သီးစားလိုက္လွ်င္ ဖရပ္တို႕စ္သၾကားဓါတ္တစ္ခု တည္း ကိုယ္ခႏၶာတြင္း ဝင္ေရာက္သြားျခင္းမဟုတ္ဘဲ၊ အတူတြဲပါလာေသာ ဂလူးကို႕စ္ဓါတ္လည္း ခႏၶာကိုယ္တြင္း ဝင္ေရာက္လာျခင္းေၾကာင့္ ေသြးခ်ိဳဓါတ္ကို ျမင့္တက္ေစႏိုင္ပါသည္။ သစ္သီးတစ္မ်ိဳး စီတြင္ပါေသာ ဖရပ္တို႕စ္ႏွင့္ ဂလူးကို႕စ္တို႕၏ အခ်ိဳးအစားပါဝင္မႈႏႈန္းထားမ်ားကို ဇယားအေနျဖင့္ တင္ျပႏိုင္ေသာ္လည္းစာေလးမည္ ရႈပ္ေထြးမည္စိုး၍ မတင္ျပျခင္းျဖစ္ပါသည္။ အထက္တင္ျပ ခ်က္မ်ားကို ျပန္လည္စုစည္းတင္ျပရလွ်င္ သစ္သီးမ်ားစားသံုးျခင္းသည္လည္း ေသြးခ်ိဳဓါတ္ကို တက္ေစႏိုင္သည္။ ကိုယ္ခႏၶာတြင္းဆိုးက်ိဳးအခ်ိဳ႕ကို ျဖစ္ေပၚေစႏိုင္သည္။
 

(၁) သစ္သီးမ်ားတြင္ပါေသာ ဖရပ္တို႕စ္ႏွင့္တြဲလာေသာ ဂလူးကို႕စ္မ်ားေၾကာင့္ ေသြးခ်ိဳဓါတ္ကိုခ်က္ခ်င္း တက္ေစႏိုင္ပါသည္။
 

 (၂) ဖရပ္တို႕စ္သၾကားဓါတ္သည္ အဆံုးတြင္ အဆီဓါတ္သို႕ေျပာင္းကာအသည္းတြင္ စုပံုလာကာ၊ Insulin Resistance ေခၚအင္ဆူလင္အာနိသင္ကိုဆန္႕က်င္ေစျခင္းျဖင့္လည္း ေသြးခ်ိဳဓါတ္ျမင့္တက္ေစျခင္းကို အားေပးပါသည္။
 

 (၃) သစ္သီးမွရေသာဖရပ္တို႕စ္သၾကားဓါတ္မ်ားေၾကာင့္ အသည္းတြင္းအဆီစုပံုေနျခင္း(Fatty Liver)ႏွင့္ ေသြးတြင္းအဆီမ်ားျပားေစျခင္းတို႕ကိုျဖစ္ေပၚေစႏိုင္ပါသည္။
 

 (၄) ဖရပ္တို႕စ္ အခ်ိဳဓါတ္မ်ားစြာစားသံုးျခင္းက ကိုယ္အေလးခ်ိန္ကိုျမင့္တက္လာေစကာအဝလြန္ကဲမႈ ကိုျဖစ္ေစႏိုင္ပါသည္။ 

အထက္ပါအေၾကာင္းမ်ားေၾကာင့္ စာေရးသူသည္ ဆီးခ်ိဳေသြးခ်ိဳလူနာမ်ားကို သစ္သီးစားသံုးရန္ မတိုက္ တြန္းပါ။ အထူးသျဖင့္ေသြးခ်ိဳဓါတ္မ်ားမ်ားျပားေနစဥ္၊ ေသြးခ်ိဳဓါတ္ထိန္းသိမ္းမႈမေကာင္းစဥ္တြင္ သစ္သီးမ်ားလံုးဝမစားသံုးသင့္ပါ။ သစ္သီးမ်ားအစား ဟင္းသီးဟင္းရြက္ကို ပိုမို၍ မ်ားမ်ား စားသံုးသင့္ၾက ပါသည္။ ေသြးခ်ိဳဓါတ္ထိန္းသိမ္းမႈေကာင္းလာလွ်င္မူ သစ္သီးမ်ားကိုအာသာေျပရံုေလွ်ာ့၍ စားသံုးသင့္ပါသည္။ပန္းသီးစားလွ်င္တစ္ျခမ္း၊ လိေမၼာ္သီးစားလွ်င္တစ္ျခမ္း၊ငွက္ေပ်ာ္သီးစားလွ်င္တစ္ဝက္စ သည္ျဖင့္ ယခင္စားသည္ထက္ တစ္ဝက္ေလွ်ာ့ စားသံုးသင့္ပါ သည္။ အစာအိမ္တြင္ အစာမရွိခ်ိန္မွာ သစ္သီးသက္သက္မစားသင့္ပါ။ ေသြးခ်ိဳဓါတ္ကို အထိန္းအခ်ဳပ္မရွိ ရုတ္တရက္ျမင့္တက္ေစႏိုင္ျခင္းေၾကာင့္ မစားခိုင္းျခင္း ျဖစ္ပါသည္။ သစ္သီးစားလို လွ်င္ ထမင္းစားၿပီးစအခ်ိန္မ်ိဳး၊ ဟင္း သီးဟင္းရြက္မ်ားစားသံုးၿပီးစ အခ်ိန္ မ်ိဳးကိုတြဲ၍စားသံုးပါလွ်င္ ေသြးခ်ိဳဓါတ္ရုတ္တရက္ထိုးတက္ျခင္းကို ကာကြယ္ရာေရာက္ပါမည္။

ပါေမာကၡေဒါက္တာတင့္ေဆြလတ္

Health Update Journal မွ ကူးယူေဖာ္ျပျခင္းျဖစ္ပါသည္။